Nhật Bản chính thức mở cửa tiếp nhận thực tập sinh Việt Nam

 Sau thời gian dài đóng cửa do đại dịch COVID-19, Nhật Bản đã chính thức mở cửa tiếp nhận thực tập sinh Việt Nam.

Cục Quản lý lao động ngoài nước vừa thông tin các biện pháp nới lỏng hạn chế nhập cảnh, đảm bảo phòng, chống dịch COVID-19 đối với người nhập cảnh Nhật Bản từ ngày 1-3 đến các doanh nghiệp xuất khẩu lao động (DN phái cử).

Như vậy, sau thời gian dài đóng cửa do đại dịch COVID-19, Nhật Bản đã chính thức mở cửa tiếp nhận thực tập sinh (TTS) Việt Nam. Đây là thị trường trọng điểm hàng năm thu hút hàng chục nghìn TTS sang làm việc.

Các DN phái cử đánh giá đây là tin vui với hàng chục nghìn TTS đã được các công ty Nhật tuyển chọn nhưng chưa được nhập cảnh do ảnh hưởng của dịch COVID-19.

Theo ghi nhận của PLO, thời gian qua hàng chục nghìn chữ kí của 200 DN phái cử và hàng chục nghìn TTS đã trúng tuyển sang Nhật làm việc đã được chuyển đến Hiệp Hội toàn quốc về hỗ trợ cùng phát triển nhân lực nước ngoài Nhật Bản (NAGOMi) để tổ chức này đệ trình đến Chính phủ Nhật Bản.

Thực tập sinh Việt Nam làm việc tại Nhật Bản.

Các nội dung yêu cầu gồm: Thông báo thời gian mở cửa nhập cảnh kèm các biện pháp phòng dịch triệt để; yêu cầu Chính phủ hỗ trợ chi phí cách ly sau nhập cảnh; yêu cầu mở rộng khung tiếp nhận tạm thời sau khi mở cửa nhập cảnh.

Theo hướng dẫn mới từ phía Nhật, các công ty tiếp nhận TTS có trách nhiệm đảm bảo việc quản lý đối với TTS để không lây nhiễm và phải đăng ký xin phép nhập cảnh trước.

Cơ quan chức năng Nhật cho phép đăng ký xin phép nhập cảnh online qua hệ thống xác nhận sức khỏe người nhập cảnh từ ngày 25-2-2022. Quy trình này sẽ mất khoảng 1-2 ngày để cơ quan chức năng tiếp nhận, xét duyệt, cấp “chứng nhận đã đăng ký”, được dùng cùng các giấy tờ khác khi xin cấp visa.

Đồng thời, Nhật không ưu tiên cho TTS nhập cảnh theo thứ tự thời gian hiệu lực của tư cách lưu trú như thời điểm tháng 11-2021. Công ty tiếp nhận có nhu cầu và đáp ứng đầy đủ yêu cầu, gồm cả việc cam kết thực hiện đúng quy định phòng, chống dịch, tiến hành đăng ký xin phép nhập cảnh sẽ được duyệt.

Ngoài ra, Hiệp hội thực tập kỹ năng quốc tế (OTIT) Nhật cũng lưu ý các công ty và nghiệp đoànviệc xin phép nhập cảnh có thể có sự thay đổi tùy thuộc vào tình hình dịch bệnh theo chủ trương của Chính phủ Nhật Bản, do đó, các nghiệp đoàn và công ty cần theo dõi sát tình hình, nắm bắt thông tin mới nhất.

OTIT lưu ý, trước khi nhập cảnh, TTS phải tải ứng dụng trên điện thoại thông minh “My SOS” của Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi xã hội Nhật Bản để xuất trình khi làm thủ tục nhập cảnh tại sân bay.

Hơn 41.700 lao động đi làm việc ở nước ngoài trong 4 tháng

Theo số liệu mới nhất của Cục Quản lý lao động ngoài nước (Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội) ttrong 4 tháng đầu năm 2019, tổng số lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài là 41.725 lao động. 

Lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài.

Với hơn 41.700 lao động đi làm việc ở nước ngoài trong 4 tháng đầu năm, con số này đã đạt 34,8% kế hoạch xuất khẩu lao động năm 2019.

Đáng chú ý,  trong 4 tháng đầu năm, thị trường Nhật Bản tiếp tục dẫn đầu với 23.253 lao động sang làm việc ở nước này, tiếp đến là Đài Loan 14.986 lao động, Hàn Quốc 1.853 lao động Romani 496 lao động, Saudi Arabia 396 lao động, Algeria 218 lao động, Malaysia 203 lao động và các thị trường khác.

Chỉ riêng trong tháng Tư, tổng số lao động đi làm việc ở nước ngoài là 9.382 lao động, gồm các thị trường: Nhật Bản: 4.197 lao động, Đài Loan: 4.010 lao động, Hàn Quốc: 876 lao động, Saudi Arabia: 112 lao động, Romania: 111 lao động và các thị trường khác.

Trong những tháng tiếp theo, Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội tiếp tục thực hiện các biện pháp ổn định thị trường cũ, mở rộng thị trường lao động nước ngoài mới, chú trọng thị trường có thu nhập cao, phù hợp với trình độ, kỹ năng của người lao động.

Bên cạnh đó, Bộ Lao động-Thương cũng tăng cường công tác quản lý, bảo vệ quyền lợi của lao động đi làm việc ở nước ngoài, có biện pháp tập hợp, sử dụng hiệu quả đội ngũ lao động đã đi làm việc ở nước ngoài trở về.

Tiếp tục nâng cao chất lượng nguồn nhân lực

Xuất khẩu lao động được xem là một thị trường tiềm năng, khi mỗi năm mang về cho đất nước trên dưới 2 tỷ USD. Hiện lao động Việt Nam được nhiều nước ưa chuộng, chẳng hạn như Nhật Bản, thế nhưng để có thể nâng cao giá trị lao động xuất khẩu, cần chuyên nghiệp hoá khâu đào tạo.

Theo Cục Quản lý lao động ngoài nước (Bộ Lao động- Thương binh và Xã hội), trong 5 năm trở lại đây số lượng người lao động (LĐ) đi nước ngoài làm việc hàng năm là 100 nghìn người và tăng đều mỗi năm khoảng 10 nghìn người.

Số LĐ làm việc ở nước ngoài tập trung ở các thị trường có thu nhập khá cao như: Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan (Trung Quốc) chiếm khoảng trên 90% và một số nước Đông Âu với các ngành nghề cơ khí, sản xuất, chế tạo.

Xuất khẩu lao động đem lại nguồn lực lớn cho đất nước.

Nhật Bản, trong 3 năm gần đây, đã thông qua 2 luật về tiếp nhận LĐ nước ngoài bao gồm: Luật về chương trình thực tập kỹ năng người nước ngoài (năm 2016) và Luật sửa đổi Luật Xuất nhập cảnh và tỵ nạn, trong đó cho phép tiếp nhận LĐ kỹ năng đặc định người nước ngoài làm việc tại Nhật Bản (năm 2018), đồng thời người LĐ đi theo hình thức thực tập kỹ năng hoặc LĐ kỹ năng đặc định được thực tập và làm việc với thời hạn 5 năm.

Đài Loan cũng sửa đổi chính sách cho phép người LĐ nước ngoài được tái nhập cảnh vào làm việc, cũng như kéo dài thời hạn làm việc. Mặc dù tình trạng thất nghiệp của LĐ trong nước tăng lên so với trước đây, nhưng Hàn Quốc vẫn duy trì hạn ngạch nhập LĐ nước ngoài đến làm việc, đồng thời mở ra hướng tiếp nhận LĐ đến làm việc trong lĩnh vực ngư nghiệp và nông nghiệp.

Theo các chuyên gia LĐ, tuy thị trường xuất khẩu LĐ của Việt Nam rất rộng mở, nhưng chất lượng nguồn nhân lực LĐ Việt Nam vẫn còn rất nhiều hạn chế, trong đó tỷ lệ lao động trong độ tuổi đã qua đào tạo còn thấp, thiếu hụt LĐ có tay nghề cao nên vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu của thị trường lao động và hội nhập.

Tuy các thị trường LĐ ngoài nước vẫn đang tiếp nhận LĐ giản đơn, nhưng xu hướng chung của các chủ sử dụng LĐ và quy định của các nước vẫn muốn tiếp nhận LĐ qua đào tạo, có trình độ tay nghề và chuyên môn. Hơn nữa, đối với LĐ qua đào tạo thì có nhiều ưu điểm hơn về khả năng tiếp thu công việc, năng suất chất lượng hiệu quả LĐ và ý thức tổ chức kỷ luật LĐ.

Các chuyên gia cho rằng, đã đến lúc chúng ta không chỉ dựa vào lợi thế lao động phổ thông giá rẻ, mà phải nâng cao chất lượng lao động, giá trị xuất khẩu; nâng cao hình ảnh dân tộc, thương hiệu lao động.

Theo đó, ngay từ bây giờ không ngừng nâng cao bằng mọi cách, mọi giải pháp, để có thể gửi đi đội ngũ lao động có chất lượng, đáp ứng được những thị trường khó tính; tập trung tìm những giải pháp chủ yếu hướng đến đào tạo nghề nghiệp và giáo dục các thói quen, để lao động dễ dàng thích nghi với công nghệ kỹ thuật cao, văn hóa của nước sở tại.

Cũng theo các chuyên gia, để nâng cao chất lượng nguồn lao động xuất khẩu ra nước ngoài bên cạnh đòi hỏi ý thức bản thân người học còn phải có sự chung tay của các trường lẫn doanh nghiệp trong đào tạo kỹ năng nghề, làm việc theo nhóm. Các doanh nghiệp xuất khẩu lao động rất cần đến sự hỗ trợ của các cơ quan quản lý địa phương, phối hợp với trung tâm dịch vụ việc làm, đặc biệt liên kết với các trường, cơ sở đào tạo giáo dục nghề nghiệp.

Đề xuất giải pháp thực hiện gắn kết đào tạo giáo dục nghề nghiệp với việc làm và xuất khẩu lao động (XKLĐ) trong thời gian tới, đại diện lãnh đạo Cục Quản lý LĐ ngoài nước- Bộ Lao động- Thương binh và Xã hội cho rằng: Cần đẩy mạnh hỗ trợ doanh nghiệp trong việc mở rộng thị trường LĐ ngoài nước và công tác tạo nguồn LĐ có chất lượng, ý thức tổ chức kỷ luật, nâng cao trình độ cho người LĐ đi làm việc tại nước ngoài.

Kết nối chương trình phối hợp giữa các trường, cơ sở giáo dục nghề nghiệp và địa phương trong việc chuẩn bị nguồn nhân lực có chất lượng, trình độ đi làm việc tại nước ngoài.

Cùng đó, cần tăng cường tổ chức các khóa tập huấn, cung cấp thông tin thị trường LĐ nước ngoài, bồi dưỡng kiến thức về lĩnh vực đưa người LĐ Việt Nam đi làm việc tại nước ngoài cho cán bộ địa phương, doanh nghiệp XKLĐ đồng thời, xem xét đưa vào chương trình giảng dạy định hướng cho học sinh, sinh viên về thị trường LĐ trong và ngoài nước; trao đổi với một số nước về việc ký kết thỏa thuận hợp tác trong đào tạo nghề đạt chuẩn của các nước đó, hoặc công nhận chứng chỉ nghề được đào tạo tại các trường nghề của Việt Nam tương đương với các trường chuyên môn của nước tiếp nhận LĐ. Giới thiệu doanh nghiệp XKLĐ ký kết đặt hàng với các trường đào tạo nghề, đặc biệt là các nghề có tính chất đặc thù.

Cũng theo các chuyên gia, để nâng cao chất lượng nguồn lao động xuất khẩu ra nước ngoài bên cạnh đòi hỏi ý thức bản thân người học còn phải có sự chung tay của các trường lẫn doanh nghiệp trong đào tạo kỹ năng nghề, làm việc theo nhóm.

Các doanh nghiệp xuất khẩu lao động rất cần đến sự hỗ trợ của các cơ quan quản lý địa phương, phối hợp với trung tâm dịch vụ việc làm, đặc biệt liên kết với các trường, cơ sở đào tạo giáo dục nghề nghiệp.

Đề xuất giải pháp thực hiện gắn kết đào tạo giáo dục nghề nghiệp với việc làm và XKLĐ trong thời gian tới, đại diện lãnh đạo Cục Quản lý LĐ ngoài nước- Bộ Lao động- Thương binh và Xã hội cho rằng: Cần đẩy mạnh hỗ trợ doanh nghiệp trong việc mở rộng thị trường LĐ ngoài nước và công tác tạo nguồn LĐ có chất lượng, ý thức tổ chức kỷ luật, nâng cao trình độ cho người LĐ đi làm việc tại nước ngoài.

Xuất khẩu lao động chất lượng cao: Cần gắn kết với đào tạo nghề

Nhu cầu nhân lực của các thị trường lao động (LĐ) nước ngoài đang dịch chuyển tới nguồn LĐ chất lượng cao, có trình độ và kỹ năng nghề. Để có thể giải quyết được vấn đề này thì việc gắn kết doanh nghiệp với cơ sở giáo dục nghề nghiệp là một giải pháp quan trọng.

Rộng mở thị trường Đông Á

Theo Cục Quản lý LĐ ngoài nước (Bộ LĐ-TB&XH), trong 5 năm trở lại đây số lượng người LĐ đi nước ngoài làm việc hàng năm là 100 nghìn người và tăng đều mỗi năm khoảng 10 nghìn người. Số LĐ làm việc ở nước ngoài tập trung ở các thị trường có thu nhập khá cao như: Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan (Trung Quốc) chiếm khoảng trên 90% và một số nước Đông Âu với các ngành nghề cơ khí, sản xuất, chế tạo.

Nhật Bản, trong 3 năm gần đây, đã thông qua 2 luật về tiếp nhận LĐ nước ngoài bao gồm: Luật về chương trình thực tập kỹ năng người nước ngoài (năm 2016) và Luật sửa đổi Luật Xuất nhập cảnh và tỵ nạn, trong đó cho phép tiếp nhận LĐ kỹ năng đặc định người nước ngoài làm việc tại Nhật Bản (năm 2018), đồng thời người LĐ đi theo hình thức thực tập kỹ năng hoặc LĐ kỹ năng đặc định được thực tập và làm việc với thời hạn 5 năm.

Đài Loan cũng sửa đổi chính sách cho phép người LĐ nước ngoài được tái nhập cảnh vào làm việc, cũng như kéo dài thời hạn làm việc. Mặc dù tình trạng thất nghiệp của LĐ trong nước tăng lên so với trước đây, nhưng Hàn Quốc vẫn duy trì hạn ngạch nhập LĐ nước ngoài đến làm việc, đồng thời mở ra hướng tiếp nhận LĐ đến làm việc trong lĩnh vực ngư nghiệp và nông nghiệp.

Các thị trường LĐ ngoài nước vẫn đang tiếp nhận LĐ giản đơn, nhưng xu hướng chung của các chủ sử dụng LĐ và quy định của các nước vẫn muốn tiếp nhận LĐ qua đào tạo, có trình độ tay nghề và chuyên môn. Hơn nữa, đối với LĐ qua đào tạo thì có nhiều ưu điểm hơn về khả năng tiếp thu công việc, năng suất chất lượng hiệu quả LĐ và ý thức tổ chức kỷ luật LĐ.

Thúc đẩy các chương trình hợp tác

Để tuyển chọn được LĐ đi làm việc tại nước ngoài, doanh nghiệp xuất khẩu LĐ (XKLĐ) rất cần đến sự hỗ trợ của các cơ quan quản lý địa phương, phối hợp với trung tâm dịch vụ việc làm, đặc biệt liên kết với các trường, cơ sở đào tạo giáo dục nghề nghiệp. Đề xuất giải pháp thực hiện gắn kết đào tạo giáo dục nghề nghiệp với việc làm và XKLĐ trong thời gian tới, Phó Cục trưởng Cục Quản lý LĐ ngoài nước Nguyễn Gia Liêm cho rằng:

Cần đẩy mạnh hỗ trợ doanh nghiệp trong việc mở rộng thị trường LĐ ngoài nước và công tác tạo nguồn LĐ có chất lượng, ý thức tổ chức kỷ luật, nâng cao trình độ cho người LĐ đi làm việc tại nước ngoài. Kết nối chương trình phối hợp giữa các trường, cơ sở giáo dục nghề nghiệp và địa phương trong việc chuẩn bị nguồn nhân lực có chất lượng, trình độ đi làm việc tại nước ngoài.

Tổ chức các khóa tập huấn, cung cấp thông tin thị trường LĐ nước ngoài, bồi dưỡng kiến thức về lĩnh vực đưa người LĐ Việt Nam đi làm việc tại nước ngoài cho cán bộ địa phương, doanh nghiệp XKLĐ. Đồng thời, xem xét đưa vào chương trình giảng dạy định hướng cho học sinh, sinh viên về thị trường LĐ trong và ngoài nước.

Trao đổi với một số nước về việc ký kết thỏa thuận hợp tác trong đào tạo nghề đạt chuẩn của các nước đó, hoặc công nhận chứng chỉ nghề được đào tạo tại các trường nghề của Việt Nam tương đương với các trường chuyên môn của nước tiếp nhận LĐ. Giới thiệu doanh nghiệp XKLĐ ký kết đặt hàng với các trường đào tạo nghề, đặc biệt là các nghề có tính chất đặc thù.

Khảo sát cho thấy, các doanh nghiệp XKLĐ đang rất thiếu nguồn LĐ cho các hợp đồng đi làm việc tại nước ngoài. Nhiều doanh nghiệp đã phải chi phí khá lớn để tuyển mộ người LĐ, đặc biệt là LĐ có trình độ chuyên môn theo yêu cầu của đối tác nước ngoài. 

Nhật Bản là thị trường đứng đầu về tiếp nhận lao động Việt Nam

Nhu cầu tiếp nhận cao, thu nhập tốt chính là sức hút khiến Nhật Bản trở thành thị trường xuất khẩu lao động mà người lao động mong muốn được sang làm việc.

Việc làm tốt, thu nhập hấp dẫn là lý do thị trường xuất khẩu lao động Nhật Bản thu hút lao động

Theo thống kê của Cục Quản lý lao động ngoài nước (Bộ LĐ-TB&XH), tổng số lao động đi làm việc ở nước ngoài trong tháng 3 năm 2019 là 13.966 lao động, trong đó có 5.063 lao động nữ.

Trong số các thị trường lao động, Nhật Bản dẫn đầu trong việc tiếp nhận lao động Việt Nam với 7.141 lao động. Tiếp sau là các thị trường Đài Loan (Trung Quốc) với 5.807 lao động, Hàn Quốc: 457 lao động, Malaysia: 102 lao động. Ngoài ra, các thị trường khác cũng thu hút số lao động Việt Nam, như: Ả rập - Xê út, Algieria, Rumania...

Như vậy trong 3 tháng đầu năm 2019, tổng số lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài là 32.343 lao động đạt 27% kế hoạch năm 2019, trong đó thị trường Nhật Bản: 19.056 lao động.

Thị trường xuất khẩu lao động Nhật Bản đang trở thành thị trường xuất khẩu lao động trọng điểm của Việt Nam trong những năm gần đây. Đối với người lao động, làm việc tại Nhật Bản không chỉ là cơ hội kiếm tiền mà còn là bước tiếp thu công nghệ, học việc định hướng dài hạn.

Tính đến nay, Việt Nam đã phái cử được trên 200.000 lao động sang tu nghiệp và thực tập tại Nhật Bản. Việt Nam cũng đã vượt qua Trung Quốc để trở thành nước dẫn đầu về số lượng phái cử hàng năm và số lượng thực tập sinh đang thực tập tại Nhật Bản trong số 15 quốc gia đang phái cử.

Dự kiến, số lượng lao động Việt Nam sang làm việc tại Nhật Bản sẽ tiếp tục tăng cùng với quá trình điều chỉnh dự luật Quản lý xuất nhập cảnh sửa đổi.

Xuất khẩu lao động sẽ khởi sắc

Năm 2018, lĩnh vực xuất khẩu lao động lập kỷ lục mới cùng những tín hiệu tích cực từ nhiều thị trường hứa hẹn 2019 sẽ là năm nhiều khởi sắc

Thống kê từ Cục Quản lý lao động ngoài nước (Dolab) cho thấy có hơn 140.000 lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài trong năm 2018, tăng 7% so với năm 2017. Năm 2018, Nhật Bản lần đầu tiên vượt qua Đài Loan (Trung Quốc) trở thành nước tiếp nhận nhiều lao động Việt Nam nhất với hơn 67.000 lao động. Tiếp đến là Đài Loan với khoảng 65.000 lao động, Hàn Quốc đứng thứ ba với hơn 6.000 lao động.

Rộng cửa thị trường châu Âu

Báo cáo của Hiệp hội Xuất khẩu lao động cho thấy trong năm 2018 có 28 thị trường tiếp nhận lao động Việt Nam, trong đó có 6 thị trường tiếp nhận với quy mô từ 1.000 lao động trở lên, bao gồm thị trường Đài Loan, Nhật Bản, Malaysia, Hàn Quốc, Romania và Ả Rập Saudi. Lần đầu tiên có một quốc gia châu Âu nằm trong nhóm tiếp nhận nhiều lao động Việt Nam.

Thị trường châu Âu ngoài CHLB Đức đang tuyển chọn nhiều nhân lực ngành điều dưỡng từ Việt Nam thì mới đây, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội đã ký kết các văn bản ghi nhớ về hợp tác lao động với Romania và Bulgaria trong chuyến thăm và làm việc của Bộ trưởng Đào Ngọc Dung. Đây là 2 quốc gia Đông Âu có nhiều mối quan hệ thân thiết với Việt Nam và hiện có nhiều chính sách thu hút nhân lực từ Việt Nam.

Người lao động có nhiều sự lựa chọn hơn khi đi xuất khẩu lao động trong năm 2019

Bulgaria đang có nhu cầu tiếp nhận nhiều lao động nước ngoài vào làm việc để bù đắp sự thiếu hụt lao động trong nước do số lượng lớn lao động nước này đã di cư sang các nước châu Âu để có thu nhập cao hơn. Bulgaria sẽ tạo điều kiện thuận lợi để người lao động (NLĐ) Việt Nam sang làm việc trong một số ngành nghề như nông nghiệp, du lịch, dịch vụ, sản xuất - chế biến, lái xe. Bulgaria cũng mong muốn phía Việt Nam quan tâm đến công tác đào tạo nghề, ngoại ngữ, pháp luật và phong tục tập quán, văn hóa của Bulgaria cho NLĐ trước khi sang đây làm việc. Riêng với Romania, cũng đang có nhu cầu tiếp nhận nhiều lao động nước ngoài, đặc biệt trong một số ngành nghề như: hàn, xây dựng, sản xuất - chế biến các sản phẩm nông nghiệp. Romania đánh giá chất lượng lao động Việt Nam tốt, thông minh, sáng tạo, cần cù, chịu khó. "Tôi nhận thấy Romania và Bulgaria là thị trường tiềm năng có nhu cầu tiếp nhận lao động nước ngoài lớn, các ngành nghề phù hợp với NLĐ Việt Nam, chủ sử dụng lao động không đòi hỏi quá cao về kỹ năng nghề trong khi mức lương và thu nhập của NLĐ được bảo đảm. Bộ sẽ nỗ lực để trong tương lai gần sẽ có nhiều lao động Việt Nam có cơ hội sang làm việc hợp pháp tại 2 quốc gia Đông Âu này" - Bộ trưởng Đào Ngọc Dung cho biết.

Nhật Bản hút lao động

Trong hơn 140.000 lao động sang nước ngoài làm việc trong năm 2018 có tới 138.000 lao động sang các quốc gia và vùng lãnh thổ Đông Bắc Á, gồm Nhật Bản hơn 67.000, Đài Loan 65.000, Hàn Quốc hơn 6.000 lao động. Đây cũng là những nơi tiếp nhận nhiều lao động Việt Nam nhất trong nhiều năm qua. Với sự phát triển như hiện nay, khu vực trên sẽ còn tiếp nhận số lượng lao động đến từ Việt Nam nhiều hơn để bù đắp sự thiếu hụt lao động của mình.

Mới đây, Nhật Bản thông qua luật mới liên quan đến việc tiếp nhận lao động có trình độ, tay nghề và tiếng Nhật nhất định đến làm việc thời hạn 5 năm với tên gọi chương trình Kỹ năng đặc định (KNĐĐ). Hiện lao động Việt Nam sang Nhật Bản làm việc theo 2 chương trình là thực tập sinh kỹ năng (TTSKN) và lao động bậc cao (kỹ sư). Với chương trình KNĐĐ, NLĐ tham gia chương trình này sẽ có trình độ và yêu cầu thấp hơn kỹ sư nhưng cao hơn TTSKN, có thể xem là nhân sự trình độ bậc trung. Chương trình mới này được chia thành 2 phần là chương trình KNĐĐ số 1 và số 2. Chương trình số 1 cho phép TTSKN đã hoàn thành chương trình 3 năm và ứng viên chưa từng sang Nhật nhưng có kinh nghiệm trong lĩnh vực chuyên môn và trình độ tiếng Nhật nhất định. Ứng viên tham gia chương trình này không được phép đưa gia đình sang Nhật. Còn chương trình số 2 với nhiều yêu cầu cao hơn, ứng viên được phép gia hạn visa và đưa gia đình lưu trú dài hạn tại Nhật Bản.

Như vậy, năm 2019 sẽ có 3 chương trình làm việc tại Nhật gồm TTSKN, KNĐĐ và kỹ sư. Ông Lê Long Sơn, Giám đốc Công ty TNHH Esuhai, nhận định luật mới có hiệu lực từ tháng 4-2019 sẽ tác động không nhỏ đến lượng lao động nước ngoài đến Nhật Bản, trong đó lao động Việt Nam chiếm ưu thế. Với kết quả ấn tượng của năm 2018, hy vọng số lượng lao động Việt Nam sang Nhật trong năm 2019 sẽ còn cao hơn.

Nâng chất lao động xuất khẩu

Ông Lê Long Sơn cho biết: "Lao động Việt Nam được đánh giá cao ở nhiều nước nhưng nếu các doanh nghiệp được phép phái cử lao động chạy theo số lượng mà bỏ qua chất lượng thì hậu quả sẽ rất lớn. Tỉ lệ bỏ trốn, vi phạm kỷ luật lao động hay vi phạm pháp luật khi lao động nơi nước bạn làm việc sẽ xảy ra nếu công tác tuyển chọn, đào tạo và định hướng nghề nghiệp không được quan tâm. Do đó song hành với phát triển thị trường, việc kiểm soát chặt chẽ công tác đào tạo của các doanh nghiệp phái cử lao động phải đặt lên hàng đầu".

Hà Nội đẩy mạnh công tác xuất khẩu lao động

Xác định xuất khẩu lao động (XKLĐ) là một kênh giải quyết việc làm hiệu quả đồng thời đem lại nguồn ngoại tệ lớn cho đất nước, góp phần giải quyết việc làm, xóa đói giảm nghèo, cải thiện đời sống cho một bộ phận người dân, thời gian qua,  thành phố Hà Nội đã đặc biệt chú trọng công tác XKLĐ, trong đó tập trung vào các thị trường mang lại thu nhập cao cho người lao động như: Trung Đông, Nhật Bản, Đài Loan, Hàn Quốc và một số nước Châu Phi. 

Theo Sở Lao động- Thương binh và Xã hội Hà Nội, để đẩy mạnh công tác XKLĐ, ngoài việc tăng cường tuyền truyền về văn bản chính sách trong lĩnh vực XKĐL tới các cấp, các ngành và người dân, Sở Lao động- Thương binh và Xã hội đã tích cực, chủ động phối hợp với Trung tâm Lao động ngoài nước (Bộ Lao động- Thương binh và Xã hội) thực hiện các chương trình hợp tác đưa lao động đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài như: Chương trình đi làm việc tại Hàn Quốc EPS, chương trình thực tập sinh đi thực tập kỹ thuật tại Nhật bản, chương trình điều dưỡng sang Cộng hòa Liên bang Đức...

Sở cũng thường xuyên cập nhật các thông tin về các thị trường lao động, các chính sách pháp luật; chính sách hỗ trợ lao động đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài; chỉ đạo các phòng nghiệp vụ, Trung tâm dịch vụ việc làm, các quận, huyện, thị xã triển khai công tác tuyên truyền, phổ biến trên các phương tiện thông tin đại chúng và ở địa phương để thông tin đến kịp thời tới người lao động.
 

Công tác xuất khẩu lao động luôn được Thành phố Hà Nội chú trọng, đẩy mạnh góp phần giải quyết việc làm, nâng cao đời sống người dân

Riêng trong năm 2018, Sở đã ban hành công văn đôn đốc các doanh nghiệp hoạt động XKLĐ trên địa bàn nghiêm chỉnh thực hiện các nội dung như: Thực hiện đúng các quy định về tuyển chọn người lao động đi làm việc ở nước ngoài, ký hợp đồng và báo cáo định kỳ theo quy định. Bên cạnh đó, Sở còn tổ chức nhiều cuộc tham vấn trực tiếp tại các xã, phường, cung cấp thông tin tuyên truyền, vận động gia đình có người đi XKLĐ hiểu các chính sách quy định đối với người lao động đã hoàn thành hợp đồng về nước để người dân biết vận động con em về nước đúng hạn. Đặc biệt, Sở đã đẩy mạnh công tác đào tạo nghề cho người lao động, giúp họ thuận lợi trong việc tìm kiếm thị trường có mức thu nhập cao.

Được sự chỉ đạo từ Thành phố, các quận, huyện, thị xã đã tích cực tuyên truyền vận động những lao động hết hạn hợp đồng về nước đúng hạn, đồng thời thực hiện nghiêm túc việc xử phạt vi phạm hành chính theo quy định của Chính phủ đối với lao động vi phạm hợp đồng; tăng cường quản lý Nhà nước về lao động- việc làm ở các cấp, các ngành, nhất là ở cơ sở; thường xuyên hướng dẫn, giám sát, kiểm tra, thanh tra việc thực hiện mục tiêu giải quyết việc làm, XKLĐ, giải quyết kịp thời những vướng mắc, tháo gỡ khó khăn trong quá trình thực hiện tuyển chọn và đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài.

Để đẩy mạnh hơn nữa công tác XKLĐ trong thời gian tới, Sở Lao động- Thương binh và xã hội Hà Nội sẽ tiếp tục phối hợp với Trung tâm Lao động ngoài nước mở các phiên giao dịch việc làm cho lao động từ Hàn Quốc trở về. Phiên giao dịch sẽ hội tụ các doanh nghiệp có vốn đầu tư của Hàn Quốc tại Việt Nam, các doanh nghiệp có nhu cầu tuyển dụng lao động EPS, người lao động EPS về nước của Hà Nội và một số tỉnh lân cận. Đây cũng chính là cách động viên người lao động yên tâm về nước khi hết hạn hợp đồng lao động, góp phần giảm tỷ lệ người lao động cư trú bất hợp pháp tại Hàn Quốc. Ngoài ra, Sở cũng sẽ kiểm tra các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực XKLĐ. Đơn vị nào có dấu hiệu vi phạm những quy định đặt ra, sẽ xử lý nghiêm khắc để chấn chỉnh thị trường XKLĐ.

Xuất khẩu lao động xác lập kỷ lục mới

Theo Cục Quản lý lao động ngoài nước (Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội), ước tính có hơn 140.000 lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài trong năm 2018, tăng 7% so với năm 2017. 

Xuất khẩu lao động năm 2018 xác lập kỷ lục mới.

Đây là năm thứ 5 liên tiếp, xuất khẩu lao động vượt mốc 100.000 người/năm và số lượng tiên tục tăng qua từng năm. Đặc biệt, trong năm 2018, Nhật Bản lần đầu tiên vượt qua Đài Loan (Trung Quốc) vươn lên trở thành nước tiếp nhận nhiều lao động Việt Nam nhất với hơn 67.000 lao động. Tiếp đến là Đài Loan (Trung Quốc) với khoảng 65.000 lao động. Thị trường Hàn Quốc đứng thứ ba với hơn 6.000 lao động. Các thị trường còn lại là Arab Saudi, Rumania, Malaysia, Kuwait…

Báo cáo của Hiệp hội Xuất khẩu lao động cho thấy, trong năm 2018, có 28 thị trường tiếp nhận lao động Việt Nam thì chỉ có 6 thị trường tiếp nhận với quy mô từ 1.000 lao động trở lên, bao gồm thị trường Đài Loan (Trung Quốc), Nhật Bản, Malaysia, Hàn Quốc, Rumania và Arab Saudi.

Riêng hai thị trường Đài Loan và Nhật Bản có số lao động chiếm tới hơn 90% tổng số đưa lao động đi làm việc ở nước ngoài của cả nước. Các thị trường tiếp nhận lớn lao động Việt Nam vẫn tập trung vào các nước thuộc khu vực Đông Bắc Á.

Để đạt được thành quả đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài đạt con số kỷ lục, nhiều địa phương đã triển khai tích cực chính sách xuất khẩu lao động.

Theo Sở Lao động - Thương binh và Xã hội Hà Nội, để đẩy mạnh công tác xuất khẩu lao động, ngoài việc tăng cường tuyền truyền về văn bản chính sách tới các cấp, các ngành và người dân, Sở đã phối hợp với Trung tâm Lao động ngoài nước (Bộ Lao động- Thương binh và Xã hội) thực hiện các chương trình hợp tác đưa lao động đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài như: Chương trình đi làm việc tại Hàn Quốc EPS, chương trình thực tập sinh đi thực tập kỹ thuật tại Nhật Bản, chương trình điều dưỡng sang Cộng hòa Liên bang Đức...

Bên cạnh đó, Hà Nội cũng thường xuyên mở các phiên giao dịch việc làm cho lao động từ Hàn Quốc trở về. Phiên giao dịch sẽ có các doanh nghiệp có vốn đầu tư của Hàn Quốc tại Việt Nam, các doanh nghiệp có nhu cầu tuyển dụng lao động EPS, người lao động EPS về nước của Hà Nội và một số tỉnh lân cận.

Các địa phương khác có nhiều lao động làm việc tại nước ngoài như Nghệ An, Hà Tĩnh… cũng thường xuyên cập nhật các thông tin về các thị trường lao động, các chính sách pháp luật; chính sách hỗ trợ lao động đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài. Phối hợp với Trung tâm dịch vụ việc làm, các quận, huyện, thị xã triển khai công tác tuyên truyền, phổ biến trên các phương tiện thông tin đại chúng và ở địa phương để thông tin đến kịp thời tới người lao động.

Ngoài ra, các cơ quan chức năng địa phương cũng định kỳ kiểm tra các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xuất khẩu lao động. Đơn vị nào có dấu hiệu vi phạm những quy định đặt ra, sẽ xử lý nghiêm khắc để chấn chỉnh.

Thêm cơ hội xuất khẩu lao động sang Nhật Bản

Nhật Bản là một trong các thị trường có điều kiện việc làm và thu nhập tốt, được người lao động Việt Nam ưa thích. Tính đến nay, Việt Nam đã đưa được gần 200 nghìn lao động sang tu nghiệp và thực tập tại Nhật Bản.

Ngày 20/12, Cục Quản lý lao động ngoài nước (Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội) thông tin, ngày 8/12/2018, Quốc hội Nhật Bản đã thông qua Luật Quản lý xuất nhập cảnh sửa đổi, trong đó có nội dung quy định về tư cách lưu trú mới là “kỹ năng đặc biệt”.

Dự kiến sau khi Dự thảo Luật nói trên được thông qua sẽ có các thông tin cụ thể về cơ chế tiếp nhận mới vào khoảng tháng 1/2019 và hướng tới bắt đầu triển khai từ tháng 4/2019.

Cục Quản lý lao động ngoài nước cho biết, cơ chế tiếp nhận nhân lực nước ngoài theo tư cách “kỹ năng đặc biệt” hiện đang được Quốc hội Nhật Bản xem xét theo phương hướng như sau: Trường hợp có kiến thức, kỹ năng và kinh nghiệm cần thiết đủ để đáp ứng công việc được gọi là “kỹ năng đặc biệt số 1”; trường hợp đã thi đỗ kỳ thi được xác định là có tính chuyên môn cao và có thể đáp ứng công việc đòi hỏi kỹ năng điêu luyện hơn được cấp tư cách “kỹ năng đặc biệt số 2”. Với tư cách “kỹ năng đặc biệt số 1”, giới hạn thời gian làm việc là 5 năm và không được bảo lãnh gia đình. Tuy nhiên, với tư cách “kỹ năng đặc biệt số 2”, người lao động có thể ở lại làm việc lâu dài và bảo lãnh gia đình cùng sang sinh sống và làm việc tại Nhật Bản.

Về lĩnh vực tiếp nhận, hiện đang xem xét 14 ngành nghề sau: xây dựng, đóng tàu/ công nghiệp tàu thủy, nông nghiệp, hộ lý, lưu trú, sản xuất thực phẩm/ đồ uống, nhà hàng, ngư nghiệp, vệ sinh tòa nhà, công nghiệp rèn đúc, công nghiệp điện/ điện tử/ thông tin, bảo dưỡng/ sửa chữa ô tô và hàng không.

Cục Quản lý Lao động ngoài nước nhận định, nếu cơ chế tiếp nhận mới của Nhật Bản được thông qua sẽ là điều kiện thuận lợi phát triển hơn nữa quan hệ hợp tác lao động giữa hai nước. Do đó, nhằm giữ vững ổn định và phát triển thị trường lao động Nhật Bản trong bối cảnh phía Bạn đang xem xét cơ chế tiếp nhận mới, các cơ quan chức năng có liên quan của Việt Nam cần kịp thời nghiên cứu hướng đàm phán, ký kết Hiệp định hợp tác giữa hai chính phủ trong lĩnh vực phái cử và tiếp nhận nhân lực với tư cách “kỹ năng đặc biệt” nhằm đảm bảo các quyền và lợi ích cần thiết cho người lao động.

Đồng thời nghiên cứu, xây dựng các chính sách, cơ chế phái cử phù hợp với chính sách tiếp nhận mới của phía Bạn nhằm đảm bảo quá trình phái cử và tiếp nhận được tiến hành thuận lợi và chặt chẽ; cần quy định rõ về việc không thu tiền ký quỹ từ người lao động để loại bỏ những công ty phái cử, môi giới kém chất lượng.

Mặt khác, chú trọng công tác đào tạo chất lượng tay nghề, kỹ năng và ngoại ngữ cho người lao động trước khi sang làm việc. Đẩy mạnh công tác thông tin tuyên truyền, nâng cao nhận thức của chính người lao động về việc trau dồi kiến thức chuyên môn, năng lực tiếng Nhật để đáp ứng yêu cầu của các cơ quan tiếp nhận, tạo sức cạnh tranh của lao động Việt Nam trên thị trường lao động quốc tế.

Được biết, Nhật Bản là một trong các thị trường có điều kiện việc làm và thu nhập tốt, được người lao động Việt Nam ưa thích. Tính đến nay, Việt Nam đã đưa được gần 200 nghìn lao động sang tu nghiệp và thực tập tại Nhật Bản. Số lượng thực tập sinh (TTS) hàng năm gia tăng nhanh chóng. Năm 2013, lần đầu tiên TTS được phái cử sang Nhật Bản vượt ngưỡng 10 nghìn người/năm, năm 2015 đạt trên 30 nghìn người và năm 2017 là trên 54 nghìn người. Dự kiến năm 2018 sẽ phái cử trên 56.000 TTS. Tổng số TTS Việt Nam hiện đang thực tập tại Nhật Bản khoảng 126 nghìn người. Việt Nam vượt qua Trung Quốc trở thành nước có số lượng phái cử hàng năm và số TTS đang thực tập tại Nhật Bản đông nhất trong số 15 quốc gia phái cử.

Bên cạnh nhu cầu tiếp nhận TTS các ngành nghề vốn có, ngày 29/9/2017 phía Nhật Bản đã công bố chính thức Quyết định bổ sung ngành nghề Hộ lý vào danh mục các ngành nghề được thực tập kỹ năng 3 năm tại Nhật Bản. Việc Nhật Bản mở rộng tiếp nhận ngành nghề TTS hộ lý là cơ hội tạo thêm việc làm cho lao động Việt Nam. Tuy nhiên, đây cũng là công việc tiềm ẩn nhiều rủi ro, thách thức bởi công việc vất vả, mang tính đặc thù, áp lực công việc lớn cũng như đòi hỏi khả năng ngoại ngữ cao hơn các ngành nghề khác nên việc triển khai cần thận trọng để giữ vững ổn định và phát triển thị trường Nhật Bản.

Ngày 27/7/2018, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội đã đàm phán và ký kết với Bộ Y tế - Lao động và Phúc lợi xã hội Nhật Bản Bản ghi nhớ (MOC) trong lĩnh vực phái cử và tiếp nhận TTS hộ lý. Hiện phía Việt Nam đang triển khai thí điểm với 13 doanh nghiệp có Hợp đồng ký với đoàn thể của Nhật Bản có các điều kiện tốt, có cơ sở vật chất đào tạo và đội ngũ cán bộ chuyên trách về Nhật Bản có chất lượng, tổ chức tuyển chọn, đào tạo miễn phí tiếng Nhật cho TTS. Bước đầu, các doanh nghiệp tham gia thí điểm đã thực hiện đào tạo tiếng Nhật cho TTS đáp ứng được yêu cầu./.

8 nghề mà doanh nghiệp xuất khẩu lao động Việt Nam bị cấm đưa người sang làm việc

Doanh nghiệp xuất khẩu lao động bị cấm đưa lao động trong nước ra nước ngoài làm 8 công việc, do ảnh hưởng đến thuần phong mỹ tục và không phù hợp thể trạng người Việt.

Doanh nghiệp bị cấm đưa lao động Việt Nam ra nước ngoài làm nghề massage

Đây là nội dung của dự thảo Nghị định quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng và hướng dẫn đưa người lao động sang Đài Loan, thực tập sinh sang Nhật Bản và người lao động sang Saudi Arabia giúp việc gia đình do Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội đang lấy ý kiến.

Cụ thể, dự thảo đưa ra danh mục 8 nghề, công việc cấm đi làm việc ở nước ngoài, gồm: nghề massage làm việc tại các nhà hàng, khách sạn hoặc các trung tâm giải trí; công việc phải tiếp xúc thường xuyên với chất nổ, chất độc hại trong luyện quặng kim loại màu (đồng, chì, thủy ngân, bạc, kẽm), tiếp xúc thường xuyên với mangan, điôxit thủy ngân; công việc tiếp xúc với nguồn phóng xạ hở, khai thác quặng phóng xạ các loại; công việc sản xuất, bao gói phải tiếp xúc thường xuyên với các hóa chất a xít nitơric, natri sunfat, disunfua cacbon, các loại thuốc trừ sâu, diệt cỏ, diệt chuột, sát trùng, chống mối mọt có độc tính mạnh; công việc săn bắt thú dữ, cá sấu, cá mập; công việc thường xuyên ở nơi thiếu không khí, áp suất lớn (dưới lòng đất, lòng đại dương); công việc liệm, mai táng tử thi, thiêu xác chết, bốc mồ mả; công việc mà nước tiếp nhận lao động và Việt Nam cấm.

Những nghề độc hại, nguy hiểm không phù hợp thể trạng người Việt cũng bị cấm

Theo Bộ LĐ-TB-XH, đây là những công việc ảnh hưởng đến thuần phong mỹ tục của Việt Nam và đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm, không phù hợp với thể trạng của người Việt.

Ngoài ra, dự thảo quy định những khu vực cấm đi làm việc ở nước ngoài gồm: khu vực có chiến sự hoặc có nguy cơ xảy ra chiến sự, khu vực bị nhiễm xạ, khu vực bị nhiễm độc, khu vực đang có dịch bệnh đặc biệt nguy hiểm và khu vực mà nước tiếp nhận lao động cấm người lao động nước ngoài đến làm việc.

Thời gian lấy ý kiến cho dự thảo nghị định là đến hết 31/1/2019. Nghị định mới sẽ thay thế Nghị định số 126/2007/NĐ-CP về người lao động Việt Nam làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.

Bến Tre: Đào tạo nghề, xuất khẩu lao động góp phần đảm bảo an sinh xã hội

Đào tạo nghề và xuất khẩu lao động (XKLĐ) được xem là một trong những giải pháp quan trọng để giải quyết việc làm cho người lao động (NLĐ), giúp NLĐ có thu nhập ổn định, nâng cao tay nghề, tác phong công nghiệp và từng bước phát triển nguồn nhân lực, xóa đói giảm nghèo trong thời gian qua.

Đổi mới, sáng tạo trong đào tạo nghề

Theo đánh giá từ Sở LĐ-TB&XH tỉnh Bến Tre, thời gian tới, nhu cầu tuyển dụng lao động của các doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh là rất lớn trên 10.500 lao động, với các ngành nghề như: Quấn dây điện ô tô, Chế biến rau quả, Chế biến thủy sản, Sản xuất bi, bánh răng, hộp số, các bộ phận điều khiển và truyền chuyển động, May công nghiệp, Sản xuất sợi, vải dệt thoi và hoàn thiện sản phẩm dệt, Sản xuất thiết bị chiếu sáng.

Ngoài ra, nhu cầu xuất khẩu lao động cho các nước trong khu vực và các nước như: Nhật Bản, Hàn Quốc, Châu Âu, Trung Đông khá cao, dự kiến mỗi năm có 800 - 1.000 lao động cần đào tạo nghề, ngoại ngữ để đi xuất khẩu lao động tại các thị trường ngoài nước.

Trên cơ sở dự báo nhu cầu tuyển dụng lao động hàng năm của các khu, cụm công nghiệp ngoài tỉnh khoảng 600.000 lao động/năm. Trong đó, lao động trong tỉnh đi làm việc tại các tỉnh chiếm 5%, với các ngành nghề như: ngành dệt may- da giày, ngành dịch vụ, ngành Cơ khí - Công nghệ ô tô xe máy.

Sau khi tốt nghiệp có khoảng trên 80% người lao động tìm việc làm hoặc tự tạo việc làm

Như vậy, nhu cầu lao động qua đào tạo nghề nghiệp phục vụ cho phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh, thị trường lao động các tỉnh trong khu vực và xuất khẩu lao động là rất lớn.

Ông Nguyễn Minh Lập – GĐ Sở LĐ-TB&XH tỉnh Bến Tre cho biết: Năm 2018, toàn tỉnh đã tuyển sinh và đang đào tạo 9.750 người, đạt 92,85%. Dự kiến tỷ lệ lao động qua đào tạo đạt 56,10%, tỷ lệ lao động qua đào tạo nghề đạt 28,05%.

Trình độ cao đẳng và trung cấp tỷ lệ học sinh, sinh viên có việc làm sau khi tốt nghiệp đạt bình quân trên 80%. Một số ngành nghề tỷ lệ có việc làm đạt 100% sau 03 tháng tốt nghiệp như nghề Điện công nghiệp, Cắt gọt kim loại.

Đối với sơ cấp và đào tạo thường xuyên chủ yếu là đào tạo nghề cho lao động nông thôn theo đề án 1956, tổ chức đào tạo theo nhu cầu từng địa phương sau khi hoàn thành khoá học giải quyết việc làm tại chỗ và phục vụ cho lao động sản xuất tại địa phương. Sau khi tốt nghiệp có khoảng trên 80% người lao động tìm việc làm hoặc tự tạo việc làm (tùy theo từng ngành nghề đào tạo như: kỹ thuật chế biến món ăn cho trẻ đạt 90%, nghề may công nghiệp đạt từ 80%, nghề đan đát, bó chổi đạt 90%; nghề điện dân dụng  và các nghề nông nghiệp có khoảng 70% ); người học nghề nông nghiệp đã áp dụng kiến thức học tập vào điều kiện sản xuất, góp phần nâng cao năng suất lao động.

Từ kết quả trên cho thấy, tỉnh Bến Tre đã có nhiều đổi mới sáng tạo trong đào tạo nghề và tỷ lệ lao động có việc làm ổn định sau học nghề là rất cao góp phần quan trọng trong việc phát triển kinh tế địa phương.

Xuất khẩu lao động con đường hữu hiệu để thoát nghèo

Theo Sở Lao động - Thương binh và Xã hội, trong hai năm 2016 - 2017, toàn tỉnh có hơn 3 ngàn NLĐ đăng ký đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng. Thị trường được NLĐ chuộng nhất là Nhật Bản, kế đến là Hàn Quốc, Đài Loan, Malaysia. Huyện Ba Tri có số người đăng ký đi làm việc ở nước ngoài cao nhất với 1.652 người, ít nhất là huyện Chợ Lách 101 người. Số lao động đã trúng tuyển trong hai năm là 1.436 người, đạt tỷ lệ 130,5%, vượt 30,5% so với kế hoạch (kế hoạch hai năm 2016 - 2017 là 1.100 người). Trong hai năm 2016 - 2017, số lao động đã về nước là 856 người.

Đạt được kết quả trên là do sự quyết tâm, nỗ lực phấn đấu quyết liệt của các địa phương, sự phối hợp tích cực của các ngành, các cấp, các hội, đoàn thể và nhận thức của NLĐ đã có sự chuyển biến tích cực; thị trường lao động có thu nhập cao, ít rủi ro, thu hút ngày càng nhiều NLĐ tham gia. Các huyện Ba Tri, Giồng Trôm đã thực hiện đạt và vượt chỉ tiêu rất nhiều so với kế hoạch đề ra. Một số xã có NLĐ tham gia XKLĐ nhiều là Bình Thành, Bình Hòa, Tân Thanh (Giồng Trôm); An Thủy, Bảo Thuận (Ba Tri) và Thạnh Phước (Bình Đại).

Ông Đoàn Hải Nam – PGĐ Sở LĐ-TB&XH tỉnh Bến Tre nhận định: Qua thu thập thông tin từ số lao động đã xuất cảnh trong hai năm 2016 - 2017, đời sống và thu nhập của NLĐ ổn định. Mức thu nhập bình quân của lao động làm việc tại Nhật Bản và Hàn Quốc khoảng 25 - 30 triệu đồng/người/tháng; lao động làm việc tại Đài Loan có mức thu nhập bình quân khoảng 15 triệu đồng/người/tháng. Sau khi đã trừ các khoản chi phí cho sinh hoạt, NLĐ có thể tích lũy được từ khoảng 60 - 75% để gửi về gia đình.

Bộ đội xuất ngũ tham gia hội thảo về xuất khẩu lao động

Lao động làm việc ở nước ngoài trở về Việt Nam đều tìm việc làm ngay để có thêm thu nhập, một số trường hợp NLĐ sau khi hoàn thành hợp đồng về nước trở thành chủ các cơ sở sản xuất, kinh doanh như: bán thức ăn gia súc, sửa đồ điện, sửa chữa và mua bán điện thoại di động, cửa hàng cơ khí, cơ sở sản xuất thạch dừa… đặc biệt có 2 lao động được thuê làm giám đốc điều hành tại công ty của Nhật Bản về lĩnh vực công nghiệp, chế biến nhựa và gia công khuôn dập kim loại tại Long An và TP. Hồ Chí Minh.

Trong hai năm 2016 - 2017, trên địa bàn tỉnh có 38 lao động mẫu mực được sang Hàn Quốc làm việc lần hai và có 15 lao động đi làm việc tại Hàn Quốc được gia hạn hợp đồng.

Theo báo cáo từ Sở LĐ-TB&XH, số lao động đã về nước tính đến hết tháng 6/2018 là 3.905 người. Qua khảo sát của Sở Lao động - Thương binh và Xã hội tại các địa phương, hầu hết các lao động hết hợp đồng XKLĐ về nước đều có việc làm và thu nhập ổn định. Các lao động này trở về nước khởi nghiệp với công việc kinh doanh, làm việc tại các khu công nghiệp ở TP. Hồ Chí Minh, Đồng Nai, Bình Dương và một số tiếp tục tham gia XKLĐ ở những thị trường các nước khác

Quảng Nam: Hơn 1.000 người đi xuất khẩu lao động năm 2018

Phòng Lao động - Việc làm (Sở LĐ-TB&XH tỉnh Quảng Nam) cho biết, đến cuối năm 2018, toàn tỉnh có hơn 1.000 lao động đi xuất khẩu lao động, tăng 25,9% so với năm 2017.

Thông tin về nhu cầu tuyển dụng của các doanh nghiệp giúp người lao động sớm tìm được việc làm

Thực hiện công tác kiểm tra, giám sát thu thập thông tin thị trường lao động tỉnh Quảng Nam và công tác điều tra nhu cầu sử dụng lao động trong các loại hình doanh nghiệp năm 2018 tại 5 cụm: Điện Bàn, Đông Giang, Hiệp Đức, Tiên Phước và Tam Kỳ, Phòng Lao động - Việc làm (Sở LĐ-TB&XH tỉnh Quảng Nam) cho biết, toàn tỉnh có hơn 868.450 lao động có việc làm; số lao động có việc làm tăng thêm là 21.084 người, đạt 140,56% so với chỉ tiêu kế hoạch.

Đơn vị này cũng cho biết, năm 2018, tỉnh Quảng Nam đã chấp thuận cho 180 lượt doanh nghiệp sử dụng 540 người lao động nước ngoài; thực hiện cấp mới, cấp lại 285 giấy phép lao động; Trung tâm Dịch vụ việc làm tỉnh cũng thực hiện giới thiệu việc làm thành công và cung ứng lao động cho các đơn vị, doanh nghiệp 1.490 lao động… Đặc biệt, tính đến cuối năm 2018, toàn tỉnh có trên 1.000 lao động đi xuất khẩu lao động, tăng 25,9% so với năm 2017.

Để có được những kết quả này, ông Lê Huy Tứ - Trưởng phòng Lao động - Việc làm (Sở LĐ-TB&XH tỉnh Quảng Nam) cho biết, ngay từ đầu năm đơn vị đã tập trung tuyên truyền về các lĩnh vực lao động, việc làm, xuất khẩu lao động, thông tin thị trường lao động cũng như nhu cầu tuyển dụng của các doanh nghiệp trên địa bàn để người dân được biết. Đặc biệt, với việc ban hành văn bản hướng dẫn các địa phương triển khai thực hiện Kế hoạch số 1385/KH-UBND ngày 22/3/2018 của UBND tỉnh Quảng Nam về công tác xuất khẩu lao động năm 2018 cũng như việc triển khai thực hiện có hiệu quả Chương trình mục tiêu Giáo dục nghề nghiệp - Việc làm và Nghị quyết về cơ chế hỗ trợ người lao động tỉnh Quảng Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng giai đoạn 2018-2020, đã góp phần đáng kể vào công tác giải quyết việc làm, xuất khẩu lao động trên địa bàn tỉnh.

Huyện Thiệu Hoá (Thanh Hóa): Điểm sáng trong công tác xuất khẩu lao động

Xác định công tác xuất khẩu lao động (XKLĐ) là hướng giải quyết việc làm và giảm nghèo bền vững. Những năm qua, huyện Thiệu Hoá luôn nỗ lực đẩy mạnh công tác XKLĐ. Với sự vào cuộc của các cấp chính quyền, ban, ngành, đoàn thể, công tác XKLĐ ở Thiệu Hoá đã đạt được những kết quả đáng ghi nhận. Nhờ vào XKLĐ, hàng trăm hộ gia đình nơi đây không chỉ đã thoát được nghèo bền vững, mà còn vươn lên làm giàu…

Làm tốt công tác tuyên truyền

Để thực hiện có hiệu quả công tác XKLĐ, Phòng LĐ-TB&XH huyện Thiệu Hoá đã tham mưu cho lãnh đạo huyện ban hành kế hoạch XKLĐ hàng năm, đồng thời ban hành các văn bản chỉ đạo các xã, thị trấn. Tích cực tuyên truyền để từng người dân, người lao động hiểu, XKLĐ là một trong những hướng đi đúng giúp họ vươn lên thoát nghèo bền vững và dần làm giàu.

Trên cơ sở đó, huyện Thiệu Hoá đã thành lập Ban chỉ đạo (BCĐ) XKLĐ của huyện, phối hợp với UBND các xã, thị trấn; các phòng, ngành tăng cường công tác thông tin tuyên truyền đến mọi người dân về  mục đích ý nghĩa của XKLĐ, chính sách, pháp luật của Nhà nước, của tỉnh và thị trường XKLĐ; phối hợp với các doanh nghiệp có phép tuyển dụng, tổ chức các cuộc tham vấn cộng đồng cho cán bộ thôn, người lao động về XKLĐ, thông báo thị trường, ngành, nghề lao động cần tuyển dụng, mức phí, thu nhập và các quy định khi tham gia XKLĐ; đưa tin tuyên truyền những gia đình có người đi XKLĐ có hiệu quả; tuyên truyền vận động 73 lao động cư trú bất hợp pháp tại Hàn Quốc và đã có 20 lao động về nước; cung cấp danh sách lao động hết hợp đồng, sắp hết hạn hợp đồng làm việc tại Hàn Quốc cho các xã, thị trấn để tuyên truyền vận động người lao động về nước nhằm giảm tỷ lệ lao động sống bất hợp pháp tại Hàn Quốc; giải quyết kịp thời chính sách hỗ trợ của Nhà nước, của tỉnh về vay vốn, hỗ trợ chi phí học nghề, học ngoại ngữ, bồi dưỡng kiến thức cho người lao động tham gia XKLĐ.

Nhờ XKLĐ, hàng trăm gia đình ở huyện Thiệu Hoá đã vươn lên làm giàu

 Để công tác XKLĐ trên địa bàn có hiệu quả, Thiệu Hoá đã huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc để chỉ đạo các xã, thị trấn. Trong đó, nêu rõ nhiệm vụ của từng thành viên, mà nòng cốt là Hội Phụ nữ và Đoàn thanh niên các xã, thị trấn. Tích cực phối hợp có hiệu quả giữa BCĐ XKLĐ cấp huyện với UBND các xã, thị trấn và công ty XKLĐ tham gia tuyển dụng lao động trên địa bàn huyện; tổ chức các hội nghị cấp xã, cụm, thôn nhằm tuyên truyền sâu rộng đến người dân về vai trò của XKLĐ đối với công tác giải quyết việc làm, xóa đói, giảm nghèo của địa phương; nâng cao ý thức vươn lên thoát nghèo và dần làm giàu đối với người dân.

Lá cờ đầu trong công tác XKLĐ của tỉnh

Với cách làm sáng tạo, quyết liệt, sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị các cấp, những năm gần đây, huyện Thiệu Hoá luôn thực hiện tốt công tác XKLĐ, được tỉnh đánh giá cao.

Nhờ làm tốt công tác tuyên truyền, nên Thiệu Hoá không nằm trong danh sách bị tạm dừng tuyển chọn sang làm việc tại Hàn Quốc. Trong năm 2018, Thiệu Hoá đã giải quyết việc làm cho 3.100 lao động, trong đó có 510 lao động đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài như: Nhật Bản, Đài Loan, Hàn Quốc, Nga, Trung Đông, Malayxia, Trung Đông... Hàng năm số tiền lao động từ nước ngoài gửi về khoảng gần 9 tỷ đồng góp phần quan trọng trong việc giảm nghèo nhanh và bền vững. Những gia đình có người đi làm việc ở nước ngoài cơ bản thoát nghèo, nhiều nhà đã vươn lên làm giàu góp phần nâng cao thu nhập, ổn định đời sống nhân dân.

Phấn khởi trước những kết quả đã đạt được trong công tác XKLĐ, ông Đào Hồng Quang, Trưởng phòng LĐ-TB&XH huyện Thiệu Hoá cho biết: “Trước đây, do chưa làm tốt công tác tuyên truyền, nên người lao động thiếu thông tin về thị trường lao động ở các nước, khiến họ còn e ngại khi tham gia XKLĐ. Bên cạnh đó, chính quyền cơ sở chưa thực sự quan tâm, chỉ đạo quyết liệt đến công tác XKLĐ, chưa hiểu hết vai trò của XKLĐ đối với công tác xóa đói, giảm nghèo của địa phương. Trong khi đó, đa phần người lao động chưa thay đổi được thói quen, tập quán sinh hoạt, tác phong lao động công nghiệp; năng lực chuyên môn, kỹ năng nghề nghiệp còn yếu và có tâm lý ngại đi làm ăn xa. Nhờ làm tốt công tác tuyên truyền, định hướng, đến nay, người lao động hiểu rõ hơn vai trò của XKLĐ - là con đường giúp họ vươn lên thoát nghèo bền vững và dần làm giàu”.

“Thời gian tới, Phòng LĐ-TB&XH sẽ tham mưu cho lãnh đạo huyện tiếp tục đẩy mạnh công tác XKLĐ - xem đây là một trong những hướng giải quyết việc làm và giảm nghèo bền vững. Tích cực phối hợp với các ban, ngành, đoàn thể và các xã, thị trấn tuyên truyền sâu rộng về công tác XKLĐ để người lao động hiểu, tham gia; lựa chọn những công ty XKLĐ có năng lực, uy tín mới được tham gia tư vấn, tuyển dụng lao động trên địa bàn. Đây cũng sẽ là cơ sở để huyện thực hiện mục tiêu trong năm 2019, đưa được trên 500 lao động đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài và cũng là một trong những giải pháp để Thiệu Hoá thực hiện tốt công tác xóa đói giảm nghèo” - ông Quang nhấn mạnh.

Thị trường XKLĐ Nhật Bản: "Khó tính" nhưng không khó vào

Theo báo cáo từ Cục Quản lý lao động ngoài nước (Bộ LĐ-TB&XH), tổng số lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài trong tháng 11-2018 là 13.064 người. Nhật Bản đã vượt qua Đài Loan (Trung Quốc) trở thành quốc gia tiếp nhận nhiều lao động Việt Nam nhất với 8.939 lao động.

Nhật Bản trở thành quốc gia tiếp nhận nhiều lao động Việt Nam nhất

Theo Cục Quản lý lao động ngoài nước, hiện có 28 thị trường tiếp nhận lao động Việt Nam, trong đó 6 thị trường tiếp nhận với quy mô từ 1.000 lao động trở lên, bao gồm: Đài Loan (Trung Quốc), Nhật Bản, Malaysia, Hàn Quốc, Romania, Ả Rập Saudi. Riêng 2 thị trường Đài Loan và Nhật Bản có số lao động đưa đi trong 11 tháng chiếm 90,23% tổng số lao động xuất khẩu của cả nước.

Những năm gần đây, Nhật Bản là sự lựa chọn số 1 của nhiều du học sinh, người xuất khẩu lao động (XKLĐ) Việt Nam. Thị trường xuất khẩu Nhật Bản đem đến nhiều yếu tố thuận lợi: thu nhập cao, chế độ bảo hiểm -  an sinh xã hộ tốt, quyền lợi người lao động được bảo đảm.

Hiện nay có 2 hình thức lao động ở Nhật là thực tập sinh kỹ thuật và du học vừa học, vừa làm. Người lao động đi thực tập kỹ thuật tại Nhật Bản trong thời gian từ 3 - 5 năm; được hưởng mức lương cơ bản theo hợp đồng trong khoảng từ 25 - 30 triệu đồng/tháng (chưa khấu trừ thuế, bảo hiểm). Sau khi hoàn thành chương trình thực tập, về nước đúng thời hạn, người lao động sẽ được tổ chức IM Japan hỗ trợ từ 600.000 - 1.000.000 yên/người (tương đương khoảng từ 120 - 200 triệu đồng), tùy vào số năm thực tập để khởi nghiệp.

Mới đây, Chính phủ Nhật Bản đã thông qua dự luật mới về việc tiếp nhận người lao động nước ngoài. Đây là nỗ lực của quốc gia này nhằm giải quyết tình trạng thiếu hụt lao động kéo dài những năm gần đây.

Với việc áp dụng luật mới này, chính phủ Nhật Bản dự định tiếp nhận số lao động nước ngoài lên tới 345.000 người, thuộc các ngành xây dựng, dịch vụ thực phẩm, điều dưỡng và một số lĩnh vực khác trong 5 năm.

Theo các chuyên gia trong lĩnh vực xuất khẩu lao động, luật mới này cũng sẽ là cơ hội để các bạn đã tham gia chương trình thực tập sinh 3 năm, 5 năm có thêm cơ hội để tiếp tục được nâng cao trình độ tiếng Nhật, tay nghề, kỹ năng tại Nhật Bản.

Tuy nhiên, cơ hội càng nhiều thì thách thức càng lớn bởi thị trường xuất khẩu lao động Nhật Bản vốn nổi tiếng "khó tính" với những điều kiện, yêu cầu khắt khe hơn.

Để nắm bắt cơ hội này, các doanh nghiệp xuất khẩu lao động cần chú trọng đào tạo tay nghề, ngoại ngữ để có thể tuyển chọn những lao động có đủ trình độ tham gia làm việc tại thị trường Nhật Bản.

Bên cạnh đó, các cơ quan quản lý phải có những biện pháp chặt chẽ nhằm xử lý các trường hợp tiêu cực, gây ảnh hưởng đến thị trường xuất khẩu lao động của Việt Nam sang Nhật Bản

Lao động Việt Nam "rộng cửa" làm việc tại thị trường Nhật Bản

Thị trường Nhật Bản đang trở thành thị trường xuất khẩu lao động trọng điểm của Việt Nam trong những năm gần đây. Việc làm tốt cùng với thu nhập hấp dẫn là những lý do khiến Nhật Bản trở thành thị trường xuất khẩu lao động mà người lao động mong muốn được sang làm việc nhất hiện nay. Tới năm 2019, cơ hội việc làm tại thị trường này với lao động Việt lại càng “rộng cửa” hơn.

“Mở cửa” với lao động nước ngoài

Với đa số phiếu thuận, dự luật Quản lý xuất nhập cảnh sửa đổi chính thức được Thượng viện Nhật Bản thông qua vào ngày 8/12 và có hiệu lực từ tháng 4/2019. Dự luật sẽ mở rộng cơ hội sang Nhật Bản làm việc cho lao động Việt Nam.

Theo nội dung dự luật, chính phủ Nhật Bản sẽ cấp Visa kỹ năng đặc thù loại 1 có thời hạn tối đa 5 năm cho lao động trong 14 ngành nghề và visa kỹ năng đặc thù loại 2 không giới hạn thời gian cho những lao động giàu kỹ năng trong 5 ngành nghề: Xây dựng, đóng tàu, sửa chữa bảo dưỡng ô tô, hàng không và lưu trú khách sạn. 

Ông Nguyễn Viết Hương, Phó Cục Trưởng Cục Quản lý lao động ngoài nước (Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội) cho biết, theo nội dung trong luật, trước mắt, Nhật Bản sẽ tiếp nhận lao động nước ngoài trong 14 ngành nghề: Xây dựng, đóng tàu/công nghiệp tàu thủy, nông nghiệp, hộ lý, lưu trú, sản xuất thực phẩm/ đồ uống, nhà hàng, ngư nghiệp, vệ sinh tòa nhà, công nghiệp rèn đúc, công nghiệp điện/điện tử/thông tin, bảo dưỡng/sửa chữa ôtô và hàng không.

“Về cơ bản, nguồn nhân lực của Việt Nam đều có thể đáp ứng được nhu cầu tiếp nhận của phía Nhật Bản theo chính sách mới. Tuy nhiên, để đáp ứng mục tiêu phát triển công nghiệp hóa, hiện đại hóa, chúng ta sẽ đặt trọng tâm hơn trong việc phái cử người lao động trong các nghề như: Đóng tàu, công nghiệp rèn đúc, công nghiệp điện/điện tử/thông tin, bảo dưỡng/sửa chữa ôtô và hàng không…,” ông Nguyễn Viết Hương nhấn mạnh.

Theo ông Hương, với nghề xây dựng, do đặc thù công việc nặng nhọc, vất vả, phải di chuyển nhiều… sẽ khó hấp dẫn được người lao động lựa chọn nếu Nhật Bản không có chính sách thu hút.

Với dự luật mới, Nhật Bản ước tính sẽ tiếp nhận 345.000 lao động nước ngoài trong 5 năm tới. Dự luật đang mở ra thêm nhiều cơ hội việc làm tại Nhật Bản cho lao động Việt Nam.

Chi phí ngày càng thấp

Cùng với nhu cầu tuyển dụng cao, chi phí đi thị trường Nhật Bản cũng đang ngày càng thấp. Nếu như trước kia khi nói đến thị trường này, chi phí có thể lên tới 200-300 triệu đồng thì giờ đây chỉ với hơn 100 triệu đồng lao động có thể đi làm việc tại Nhật Bản. Thậm chí số tiền này còn được Ngân hàng Chính sách xã hội hỗ trợ vay vốn.

Cam kết đưa lao động sang Nhật Bản với tổng chi phí 105 triệu đồng với thời gian làm việc là 3 năm, ông Vũ Quang Hoàng, Chủ tịch Công ty trách nhiệm hữu hạn và hợp tác lao động LACO (LACOLI) cho biết công ty đã ký kết hợp tác với 18 nghiệp đoàn và đang đang tuyển dụng lao động đi làm việc trong các ngành: Chế biến thực phẩm, thủy hải sản, may mặc, điện tử, mộc, xây dựng, cơ khí…

Đánh giá về thị trường Nhật Bản, ông Vũ Quang Hoàng nhận định: “Số lượng lao động đi Nhật Bản của công ty năm 2018 đã tăng gấp đôi so với năm 2017 và nhu cầu tuyển dụng trong năm 2019 được dự báo tiếp tục tăng cao. Nhu cầu tuyển dụng lớn, điều kiệm làm việc, tiền lương của thị trường Nhật Bản lại rất hấp dẫn, do đó công ty tôi lựa chọn đây là thị trường chính của công ty."

Bên cạnh đó, ông Hoàng cho biết doanh nghiệp này có một số đơn hàng tuyển lao động yêu cầu trình độ chỉ tốt nghiệp cấp 2 (tức trung học cơ sở), điều này mở ra thêm nhiều cơ hội việc làm đối với lao động Việt Nam, đặc biệt là lao động tại các địa bàn các xã, huyện nghèo.

Lao động có mong muốn đi làm việc ở Nhật Bản còn có thể đăng ký tham gia chương trình IM Japan của Trung tâm Lao động ngoài nước (Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội). Đối với chương trình này, người lao động không mất bất cứ chi phí môi giới nào mà chỉ phải nộp chi phí làm hộ chiếu, lệ phí Visa, chi phí khám sức khỏe, chi phí đào tạo dự bị tiếng Nhật, chi phí ăn, ở, đi lại trong thời gian đào tạo tại Việt Nam.

Mỗi đợt tuyển dụng, chương trình IM Japan sẽ chọn 500 ứng viên sang Nhật Bản làm việc trong ngành xây dựng và sản xuất chế tạo. Người lao động khi tham gia chương trình trong 3 năm được hưởng mức lương theo hợp đồng trong khoảng từ 25 triệu đồng/tháng đến 30 triệu đồng/tháng. Sau khi hoàn thành chương trình thực tập, về nước đúng thời hạn, người lao động sẽ được hỗ trợ một khoản tương đương 120-200 triệu đồng để khởi nghiệp.

Tính đến nay, Việt Nam đã phái cử được trên 200.000 lao động sang tu nghiệp và thực tập tại Nhật Bản. Việt Nam đã vượt qua Trung Quốc để trở thành nước dẫn đầu về số lượng phái cử hàng năm lẫn số lượng thực tập sinh đang thực tập tại Nhật Bản trong số 15 quốc gia đang phái cử. Dự kiến, số lượng lao động Việt Nam sang làm việc tại Nhật Bản sẽ tiếp tục tăng cùng với sự “mở cửa” của dự luật Quản lý xuất nhập cảnh sửa đổi./.